Nieuwsbrief Grootouders voor het Klimaat (GvK) - 13 januari 2022

Beste klimaatgrootouder,


Onze beste wensen voor 2022 dat in vele opzichten een boeiend en uitdagend jaar lijkt te worden. Als GvK hopen we vooral dat we in het nieuwe jaar bredere actiemogelijkheden krijgen om nog effectiever te kunnen wegen op het klimaatbeleid.

We hebben de voorbije weken enkele technische problemen gekend met het uitsturen van onze nieuwsbrieven. Daardoor hebben vele abonnees onze nieuwjaarsflash niet of pas erg laat ontvangen. We hopen dat die problemen intussen zijn opgelost zodat we je terug wekelijks kunnen informeren over de klimaatactualiteit.

In deze nieuwsbrief krijg je info over de volgende onderwerpen (klik op de titel als je rechtstreeks naar een bepaald onderwerp wil gaan):

·      GvK stuurt een scherpe nieuwjaarsboodschap naar de politiek

·       Warre Borgmans schrijft omgekeerde nieuwjaarsbrief

·       Na Glasgow: jongeren aan het woord

·       Oproep aan minister Demir om omgevingsvergunning voor bouw ethaankraker niet toe te kennen

·       Webinarreeks

·       Elektrificatie van de mobiliteit

·       Wat leert ons de zaak tegen Shell?

·       Luchtkwaliteit: Vlaamse overheid schiet schromelijk tekort

·       Laatste zeven jaren waren de warmste ooit gemeten

·       Vijftig jaar ruimtelijk beleid in België – waar staan we vandaag?

·       Straatvinken – ik tel mee

·       Klimaatverandering en innerlijke grenzen

·       IJs, een ooggetuigenverslag van een smeltende Noordpool

·       Omarm de chaos: een hoopvol boek over de klimaattransitie

·       Als er hier over honderd jaar nog een wereld is

 

GvK stuurt een scherpe nieuwjaarsboodschap naar de politiek

Vanuit hun diepe bezorgdheid voor de toekomst van hun kleinkinderen en van die van alle kleinkinderen over de hele wereld, hebben de Grootouders een brief geschreven aan de politici. We hebben hen verkozen met de verwachting dat zij met verantwoord beleid de grootste problemen van onze tijd zouden aanpakken. Die daadwerkelijke actie is nu nodig als we onze planeet willen redden.

GvK-ambassadeur Geert van Istendael schreef dit jaar onze nieuwjaarsboodschap aan de politici. Je kan die hier beluisteren. Alle politieke mandatarissen op Vlaams en nationaal niveau hebben de brief in hun mailbox gekregen en enkele bevriende organisaties hebben hem in hun eigen nieuwsbrief overgenomen.

 

GvK in actie

Warre Borgmans schrijft omgekeerde nieuwjaarsbrief

Twee jaar geleden publiceerden we op nieuwjaarsdag onze eerste 'omgekeerde nieuwjaarsbrief'. In deze nieuwjaarsbrief van Grootouders aan hun kleinkinderen beloofden we ons in te zetten voor hun toekomst. De brief van Marc de Bel werd het begin van een mooie traditie. Dit jaar was het de beurt aan GvK-ambassadeur Warre Borgmans om de omgekeerde nieuwjaarsbrief te schrijven en die – met verve - voor te lezen. Wie de brief nog niet heeft bekeken, kan hier terecht.

We nodigen jou als grootouder voor het klimaat ook uit om onze nieuwjaarsbrief aan de politici door te sturen naar de lokale gemeenteraadsleden in je gemeente. Je vindt hun mailadressen doorgaans op de website van je gemeente.

Na Glasgow: jongeren aan het woord

In onze reeks Na Glasgow laten we graag de jongeren aan het woord. Jinte en Aïsha, twee vriendinnen, spraken de grootouders van Actiegroep Regio Gent toe op 23 oktober, de dag na de wereldwijde schoolstaking en een week voor de start van de klimaatconferentie. Zij deelden hun frustraties, maar ook hun hoop en actiebereidheid en geloof dat we het tij nog kunnen keren. We laten ook Marian aan het woord; zij was ooit actief bij Kids for Climate en deelt haar persoonlijke hoop en vrees met ons. En dan is er Dries met zijn toespraak op een klimaatbetoging in Genk.

Oproep aan minister Demir om omgevingsvergunning voor bouw ethaankraker niet toe te kennen

Ondanks meer dan 600 bezwaarschriften heeft de provincie Antwerpen in december aan het chemiebedrijf Ineos een omgevingsvergunning uitgereikt voor de bouw van een omstreden ethaankraker, het zogenoemde Project One. Ten gevolge van het in 2021 door minister Demir uitgevaardigde decreet kunnen individuele burgers niet meer officieel verzet aantekenen tegen deze beslissing. Toch is de strijd verre van gestreden en gaat GvK samen met andere klimaatorganisaties in beroep tegen de beslissing. Overigen gaat ook de provincie Zeeland in beroep tegen de omgevingsvergunning. Uiteindelijk zal het aan de minister zijn om de beslissing te nemen. Om voldoende druk op de ketel te houden, gaan we mee onze stem laten horen voor het kabinet van minister Demir op vrijdag 28 januari om 12.30 u. (meer info). 

 

Webinars

 

GvK-webinars

Maandag aanstaande organiseren we ons eerste webinar van het nieuwe jaar. Tot eind februari zijn er nog drie andere webinars gepland waarvoor je nu reeds kan inschrijven:

·      volgende maandag 17 januari om 11.00 u. zal Marc Peetermans het hebben over de mogelijkheden om auto’s die op fossiele brandstof rijden om te bouwen tot elektrische auto’s. Meer info en mogelijkheid tot inschrijven.

·      op 31 januari om 15.00 u. komt Babs Verhoeve aan het woord over ‘Ecocide in het strafrecht’; Babs is milieujuriste met een ruime internationale ervaring. Meer info en inschrijven.

·      op 14 februari om 11.00 u. zal Miguel Vertriest, werkzaam bij het Netwerk Duurzame Mobiliteit, spreken over Basisbereikbaarheid en klimaat. Meer info en inschrijven.

·      op 21 februari om 11.00 uhebben we Stefan Stynen te gast, de voorzitter van TreinTramBus; hij zal het hebben over buitenlandse inspiratie voor De Lijn: 'Zijn het gras en de mobiliteit elders groener?' Meer info en inschrijven.

Webinarreeks

“De uitdaging van een donuteconomie. Van een autonome markt naar een ingebedde economie” wordt georganiseerd door Broederlijk Delen, de Leerstoel Economie van de Hoop en UCSIA, in samenwerking met De Transformisten. In drie webinars wordt nader ingegaan op de rollen van de markt, de gemeenschapseconomie en de staat. Het laatste synthesewebinar vindt plaats op 20 januari om 19.30 u. en wil ingaan op de vraag welke nieuwe verhouding tussen markt en staat tot stand kan komen om de uitdaging van een donuteconomie mee te realiseren. Meer info en inschrijven.

Elektrificatie van de mobiliteit

Onder deze titel organiseert de FRDO (Federale Raad voor Duurzame Ontwikkeling) op 17 januari om 14.00 u. een webinar over de belangrijkste resultaten van een studie over de behoefte aan elektrificatie van de mobiliteit en de daarmee samenhangende economische, ecologische en sociale gevolgen. Meer info en inschrijven.

 

Wat leert ons de zaak tegen Shell?

Op 18 januari om 15.00 u. verzorgt Roger Cox een webinar waarin hij terugkijkt op de historisch erg belangrijke Shell-zaak, waarin de rechter het bedrijf oplegde om zijn uitstoot drastisch te verminderen. Meer info en mogelijkheid tot inschrijven.

 

Andere klimaatacties en klimaatnieuws

Luchtkwaliteit: Vlaamse overheid schiet schromelijk tekort

Meer dan vier jaar geleden gaf Greenpeace het startschot voor zijn ‘Clean Air’ campagne, die ijvert voor schone lucht voor iedereen. De Vlaamse overheid werd in gebreke gesteld, meer bepaald voor het blijven overschrijden van de normen voor stikstofdioxide, een gas dat veel schade berokkent aan mens en milieu. Eind vorig jaar gaf het Hof van Beroep in Brussel Greenpeace gelijk. Overigens tikte ook de Europese Commissie België al meermaals op de vingers voor het niet respecteren van de geldende normen en hangt ons land een doorverwijzing naar het Europees Hof en mogelijk een grote boete boven het hoofd.

Ook in het Antwerpse blijft schone lucht op de politieke agenda. Naar aanleiding van de recente polemieken rond Oosterweel en de PFOS-problematiek richtte Recht op Lucht  een open brief aan de ondertekenaars van het Toekomstverbond voor een bereikbare en leefbare Antwerpse regio (het Toekomstverbond is een samenwerkingsverband van de Vlaamse overheid, de stad Antwerpen en de burgerbewegingen stRatengeneraal, Ademloos en Ringland). Via die brief wil Recht Op Lucht vermijden dat de discussies rond Oosterweel de realisatie van de andere beloften van het Verbond in de weg zouden staan. De recente hallucinante problemen met de toevloed van Nederlandse auto’s in de stad tonen nogmaals aan dat er niets of weinig gebeurt om de autodruk in de stad te beheersen, en dit terwijl het dringend nodig is om de stad een stuk leefbaarder en gezonder te maken.

Laatste zeven jaren waren de warmste ooit gemeten

Volgens Copernicus, de Europese dienst voor aardobservatie, was de mondiale temperatuur in 2021 0,3 graden warmer dan het gemiddelde van de voorbije drie decennia. Daardoor werd het voorbije jaar een van de zeven warmste jaren ooit. Europa beleefde in 2021 zijn warmste zomer ooit. De concentraties broeikasgassen in de atmosfeer zijn in 2021 verder gestegen; daarbij bereikten de concentraties van kooldioxide en methaan een nieuw recordMeer info.

Een internationaal team van 39 onderzoekers, waaronder deskundigen van het KMI (Koninklijk Meteorologisch Instituut van België), heeft een studie uitgevoerd waarin een verband wordt gelegd tussen de dramatische overstromingen die zich in de zomer van 2021 in Wallonië hebben voorgedaan en de klimaatverandering.

Vijftig jaar ruimtelijk beleid in België – waar staan we vandaag?

Bond Beter Leefmilieu presenteert een interessant artikel dat een overzicht geeft van het ruimtelijk (non-)beleid sinds de jaren zestig van de vorige eeuw. Ruimtelijke ordening is belangrijk voor de samenleving, want vele milieuproblemen vinden hun oorsprong in ruimtelijke wanorde. Het artikel beschrijft hoe het zo ver is kunnen komen, maar heeft ook oog voor de enorme uitdaging om de kwalijke erfenis uit het verleden achter ons te laten. Meer info.

Straatvinken – ik tel mee

Straatvinken is een van de succesvolle initiatieven die burgers actief bij wetenschappelijk onderzoek betrekken. In mei hebben meer dan 4.000 burgers in heel Vlaanderen een uurtje geteld hoeveel voetgangers, fietsers en andere voertuigen door hun straat passeerden. Tellers en niet-tellers namen ook deel aan de leefbaarheidsbevraging straat-O-sfeer. De volgende editie van Straatvinken vindt plaats op donderdag 19 mei 2022 om 17 uur. Hier kan je de resultaten van de voorbije actie bekijken. Wie geïnteresseerd is in de resultaten en mee wil werken aan toekomstige acties kan zich hier inschrijven voor de nieuwsbrief van Straatvinken. 

  

Interessante boeken

 

Er verschijnen steeds meer boeken over het klimaatthema en zij hanteren erg diverse invalshoeken, zoals je kan ontdekken in de drie boeken die we hierna kort voorstellen.

Klimaatverandering en innerlijke grenzen

In dit boekje wordt betoogd dat de alles-rakende klimaatverandering meer teweegbrengt dan alleen de uiterlijk waarneembare en meetbare fenomenen. De urgentie en onontkoombaarheid van het klimaatthema raken uiteindelijk iedereen … ook tot aan onze innerlijke grenzen en draagkracht. Meer info.

IJs, een ooggetuigenverslag van een smeltende Noordpool

Klimaatwetenschapper Marco Tedesco trok naar Groenland en schreef daar zoals een ontdekkingsreiziger zijn ervaringen neer. Hij toont ons zijn ontzag voor het ongerept poolgebied maar is tegelijk sterk bezorgd over het klimaat. Zijn boek leest als een persoonlijk verhaal over hoe het voelt om de desastreuze impact van de opwarming van de aarde van dichtbij te aanschouwen. Meer info.

Omarm de chaos: een hoopvol boek over de klimaattransitie

GvK-ambassadeur Jan Stel bespreekt op onze website dit boek van Jan Rotmans en Mischa Verheijden. Ondanks de vele ontgoochelingen en de gevoelens van onmacht die we als klimaatactivisten ervaren, is er hoop dat alle stukjes van de complexe legpuzzel van de duurzaamheidstransitie uiteindelijk op de juiste plaats vallen. Dat is althans wat de auteurs met dit boek willen aantonen. Meer info.

 

Tenslotte 


Als er hier over honderd jaar nog een wereld is, zal die gered worden door tientallen miljoenen kleine dingen. De machthebbers kunnen naar believen elk groot ding kapot maken. Ze kunnen het van binnenuit corrumperen of coöpteren, of ze kunnen het van buiten aanvallen. Maar wat gaan ze doen met 10 miljoen kleine dingen? Als ze er twee vernietigen, komen er drie andere naar boven. (eigen vertaling)

 

Pete Seeger

 

Tot volgende week !

Grootouders voor het klimaat
Kerkstraat 58, 2640 Mortsel
Privacyverklaring

Pas je inschrijving aan/uitschrijven    |    Bekijk online