Nieuwsbrief Grootouders voor het Klimaat (GvK) - 11 november 2021

Beste klimaatgrootouder,

 

In deze nieuwsbrief krijg je info over volgende onderwerpen (klik op de titel als je rechtstreeks naar een bepaald onderwerp wil gaan):

·      Komt de klimaatconferentie met een sterk akkoord?

·      De Vlaamse regering ontloopt zijn historische verantwoordelijkheid …

·      Klimaatmars in Genk

·      Oorlog, vrede en klimaatverandering

·      Tweede GvK-doorgroeidag wordt uitgesteld

·      March for Future blijft voor positieve reacties zorgen

·      Volgende GvK-webinars

·      FRDO-initiatieven

·      Noodoproep voor klimaatactie van Greta Thunberg

·      Sponsor deelname delegatie Youth for Climate aan klimaatconferentie!

·      Grootschalige methaanafvang is nog niet voor morgen

·      Inzake het klimaat komen we op onbekend terrein

 

Komt de klimaatconferentie met een sterk akkoord?

Als klimaatactivisten hebben we de laatste jaren veel ten goede zich veranderen. Een toenemend aantal burgers erkent de noodzaak van een drastische dringende klimaattransitie. Dat er vervolgens discussies ontstaan rond de concrete maatregelen die er prioritair genomen moeten worden, is niet meer dan normaal. Dat die maatregelen op de korte termijn pijnlijk kunnen zijn en pas op de langere termijn baten zullen brengen, is een van de grote uitdagingen die we met zijn allen – politici, bedrijven, burgers – moeten aangaan.

Op het ogenblik dat deze nieuwsbrief de deur uitgaat, zijn de uiteindelijke resultaten van de klimaatconferentie nog niet bekend, maar was een ontwerptekst die het Verenigd Koninkrijk, gastheer van de conferentie, heeft voorgelegd aan de deelnemende landen wel beschikbaar. Die tekst lokte vele – verdeelde - reacties uit. Is het glas halfleeg of is het halfvol? Positief is dat in vergelijking met vroeger de tekst een aantal nieuwigheden bevat zoals de nood om arme landen te ondersteunen en de nadruk op dringende actie. En vooral dat – voor het eerst (!) – in de officiële verklaring een oproep is opgenomen om steenkool versneld uit te faseren en subsidies voor de ontginning van fossiele brandstoffen stop te zetten. Anderen wijzen echter op het hoge blablabla gehalte van de tekst die geen dwingend karakter heeft en weinig aanzet tot concrete actie terwijl dat nu juist nodig is. Daarbij is het belangrijk te beseffen dat het om een ontwerptekst gaat die mogelijk nog wordt afgezwakt omdat er een compromis moet worden gevonden waarin alle deelnemende landen zich kunnen terugvinden. Bekijk hier alvast het oordeel van een Belgische waarnemer.

Intussen werden de effecten van de voorliggende maatregelen doorgerekend via de Climate Action Tracker (CAT). Uit die analyse blijkt dat de wereld ondanks de klimaattop afstevent op een temperatuursverhoging van 2,4° C, beduidend meer dan de beoogde 1,5° C. Er is dus sprake van een aanzienlijke kloof wat de geloofwaardigheid en het engagement van de deelnemende landen betreft. Meer info. Deze CAT-resultaten verschillen ook sterk van de betere resultaten van een CAT-meting die een zestal maanden geleden werden bekendgemaakt. Meer info.

De Vlaamse regering ontloopt zijn historische verantwoordelijkheid …

De plannen van onze Vlaamse regering getuigen van weinig kunde en daadkracht en werden bijna in alle media neergesabeld. Terwijl ook vele industriële actoren om snelle actie vragen, blijven onze Vlaamse politieke leiders schaamteloos rond de hete brij draaien, laten ze de grote CO2-uitstoters zo goed als ongemoeid en durven ze zelfs maatregelen die op een brede goedkeuring kunnen rekenen, niet doorvoeren. Een zeer bezorgde grootouder schreef er een opinie over voor een Vlaamse krant en een andere grootouder heeft het over ‘De laagte van de lat’.

… en doet zo België verder wegzakken in de internationale klimaatranking

Op één jaar tijd is België negen plaatsen gezakt op de Climate Change Performance Index. Die index meet de klimaatprestaties van 60 landen en de Europese Unie op basis van vier factoren: de uitstoot van broeikasgassen per inwoner, hernieuwbare energie, energieverbruik en klimaatbeleid. België staat nu op de 46ste plaats op die ranglijst en landen zoals Argentinië, Wit-Rusland, Turkije en Vietnam doen het beter. Zelfs notoire broeikasuitstoters zoals China en India staan ons voor in de rangschikking. Niet verrassend presteren drie Scandinavische landen het best; en ook onze buurlanden doen het aanmerkelijk beter dan België. Meer info.

 

 

GvK in actie

Klimaatmars in Genk

Naar aanleiding van de klimaatconferentie in Glasgow organiseerde GvK-Limburg op 10 november een sfeervolle klimaatmars in Genk met als voornaamste boodschap: ‘Het moet nu gebeuren’. Jong en oud gaven te kennen dat er genoeg blablabla geweest is en we zo snel mogelijk af moeten van fossiele energie. Meer info .

 

Oorlog, vrede en klimaatverandering

Elk jaar op 11 november staan we stil bij het belang van de vrede en de gruwel van de oorlog voor de mens. Een traditie die we moeten blijven koesteren en aan onze kinderen en kleinkinderen doorgeven.

Maar oorlogen hebben ook desastreuze effecten op milieu en klimaat. En studies hebben ook aangetoond dat de klimaatverandering op haar beurt een bedreiging vormt voor de veiligheid en vrede in gebieden die al sterk lijden onder de klimaatcrisis. Het is een van de redenen waarom ook westerse landen zich zorgen beginnen te maken over de gevolgen van de klimaatopwarming. Een GvK’ster vond in deze vaststellingen een goede aanleiding om dieper in te gaan op de relatie tussen klimaatverandering en vrede en veiligheid. In de komende weken zullen we aan dit thema nog meer aandacht besteden. Meer info.

 

Tweede GvK-doorgroeidag wordt uitgesteld

In onze vorige nieuwsbrieven riepen we op om 10 december vrij te houden omdat we op die dag onze tweede doorgroeidag wilden organiseren. Intussen is de covidsituatie dermate verslechterd dat het niet verantwoord is om de voorgestelde datum te handhaven. Van zodra de covidhemel weer is opgeklaard, zullen we een nieuwe poging wagen en die ruim op voorhand aankondigen.

 

March for Future blijft voor positieve reacties zorgen

Een tiental dagen geleden sloten twintig grootouders-stappers hun tocht van Edinburgh naar Glasgow af (meer info). Hun opgemerkte actie blijft voor positieve reacties zorgen. Als GvK zijn we blij dat we op deze actie hebben ingezet en smeden we momenteel al plannen voor een gelijkaardig initiatief naar aanleiding van COP 27, de volgende klimaatconferentie die eind volgend jaar in Egypte zal plaatsvinden, of zelfs eerder, tijdens de COP15 rond biodiversiteit die in april-mei 2022 in China zal plaatsvinden.

 

 

Webinars en seminaries

Volgende GvK-webinars

Op 15 november om 11.00 u. staat Heleen De Smet in voor een webinar met als titel: ‘Naar meer plantaardig voedsel’. Het webinar gaat dieper in op de vraag waarom een verschuiving naar een meer plantaardig voedselpatroon zo belangrijk is. We willen inzoomen op de belangrijkste uitdaging van ons voedselsysteem, met een bijzondere aandacht voor de situatie in Vlaanderen. Meer info en inschrijven.

Op 22 november om 11.00 u. verzorgt GvK-ambassadeur Dirk Vansintjan het webinar: Wat na Glasgow?’. Dirk volgt de hele conferentie en zal dus goed geplaatst zijn om zijn inzichten met ons te delen. Meer info en inschrijven.

In onze agenda vind je een link naar alle door GvK en partners georganiseerde webinars.

 

FRDO-initiatieven

Op 25 november om 10.00 u. organiseert de Federale Raad voor Duurzame Ontwikkeling (FRDO) een webinar met als titel #HacktheFuture - Klimaatcommunicatie voor en door Jongeren. De jongerenorganisaties binnen de FRDO zullen er hun aanbevelingen omtrent klimaatcommunicatie voor en door jongeren voorstellen en daarover dialogeren met experten en FRDO-stakeholders. Meer info en de mogelijkheid tot inschrijven (digitaal en fysiek) vind je hier.

Op 30 november en 1 december, telkens van 10.00 u. tot 13.00 u., organiseert de FRDO twee seminaries onder de hoofding: Financiën afstemmen op duurzame ontwikkeling: welke rol voor overheden en de financiële sector? Meer info en de mogelijkheid tot inschrijven voor deze fysieke bijeenkomsten vind je hier.

 

 

Andere klimaatacties

Noodoproep voor klimaatactie van Greta Thunberg

Nu de COP 26 van start is gegaan, vinden er overal ter wereld klimaatacties plaats. We willen hier alleen de oproep aan de wereldleiders signaleren van Greta Thunberg en drie andere jonge klimaatactivisten. Ze voelen zich verraden door de wereldleiders die niet in staat zijn een gepast antwoord te vinden op de klimaatcrisis. Hier kan je hun oproep lezen en mee ondertekenen; meer dan 1,8 miljoen anderen zijn je reeds voorgegaan.

 

Sponsor deelname delegatie Youth for Climate aan klimaatconferentie!

Deelnemen aan de klimaatconferentie is een dure zaak. Dat ondervonden onze stappers tijdens hun trip. Ze konden de kosten drukken door ruim op voorhand hun logies te reserveren en via een succesvolle crowdfunding, maar betaalden zelf nog een aanzienlijk bedrag om hun reis waar te maken. Van individuele jongeren en YFC kunnen we niet verwachten dat zij de kosten van hun deelname helemaal dekken. Daarom heeft GvK hen financieel ondersteund en doen we ook een warme oproep om hetzelfde te doen. Dat kan je via deze link.

 

 

Interessant klimaatnieuws

Grootschalige methaanafvang is nog niet voor morgen

Een van de eerste concrete resultaten van de klimaatconferentie is het akkoord waartoe meer dan 100 landen zich hebben verbonden om tegen 2030 de uitstoot van methaan met 30 procent te verminderen. Het gaat om een belangrijk akkoord omdat methaan het tweede broeikasgas is na CO2, maar een tachtig maal krachtiger broeikaseffect genereert. Meer info. Het akkoord stemde tot optimisme want het ging, in de woorden van Commissievoorzitter Von der Leyen, om ‘het laagst hangend fruit’, waardoor de klimaatopwarming vrij snel met 0,4 tot 0,6 graden zou kunnen verminderen.

Het wordt echter niet eenvoudig om die doelstelling te realiseren. Daarom wordt ook onderzocht hoe methaan actief uit de lucht kan worden gehaald. Deze technologieën om methaan af te vangen staan evenwel nog in hun kinderschoenen en het is momenteel moeilijk te zeggen wanneer ze op grote schaal toepasbaar zullen worden. Het blijft dus meer dan ooit aangewezen om vooral in te zetten op de vermindering van de methaanuitstoot. Meer info.

Het belang van de strijd tegen greenwashing neemt overhands toe
Minstens 500 lobbyisten voor de fossiele sector hebben een aanvraag ingediend om deel te nemen aan de klimaatconferentie. Daarmee zijn ze mogelijk talrijker aanwezig dan vertegenwoordigers van overheden. Tegelijk ondervinden civiele organisaties veel moeilijkheden om toegang te krijgen tot belangrijke events.

De massale aanwezigheid van de fossiele sector op de conferentie valt niet te rijmen met de ambitie om de fossiele uitstoot zo snel en massaal mogelijk terug te dringen. Verder moeten klimaatactivisten in toenemende mate rekening houden met de subtieler wordende greenwash-strategieën die de fossiele sector en ook sommige overheden in toenemende mate toepassen. Eigenlijk gaat het om een subtiele vorm van liegen of, minstens, de waarheid verdraaien. Een aanpak die bovendien effectief is, want de consument weet de ‘groene boodschappen’ wel te waarderen; een product in een groene verpakking aanbieden blijkt voor de bedrijven al een effect te ressorteren. Het kan ook subtieler, zoals we kunnen lezen in een factcheck van Fairfin dat een aangekondigde beleidswijziging van een belangrijke Belgische bank onder de loep hield. Dit soort praktijken ontmaskeren en expliciet aan de kaak stellen, wordt een belangrijke taak voor de toekomst. Geen eenvoudige taak, want de ‘groene leugens’ nemen in aantal en subtiliteit toe.

 

Inzake het klimaat komen we op onbekend terrein

Volgens een rapport van de Wereld Meteorologische Organisatie, dat niet toevallig net voor de start van de klimaatconferentie verscheen, waren de jaren tussen 2015 en 2021 waarschijnlijk de warmste ooit geregistreerd. Extreme weerfenomenen worden het nieuwe normaal en veroorzaken zware verliezen, zowel van mensenlevens als kapitaal. De wereld moet zich dringend gaan aanpassen aan de verandering van het klimaat, vooral aan de stijging van de zeespiegel, als we catastrofes willen vermijden. Meer info.

 

 

Tenslotte

Als seniorenvereniging willen we warme aandacht vragen voor de afsluiting van de kopzorgen-campagne van Vlora, de Vlaamse Ouderenraad die verschillende initiatieven van GvK steunt. Deze campagne loopt weldra ten einde en zal beleidsvoorstellen lanceren die de geestelijke gezondheidszorg voor ouderen naar een hoger niveau moeten tillen. Meer info.

 

Tot volgende week !

Grootouders voor het klimaat
Kerkstraat 58, 2640 Mortsel
Privcacyverklaring

Pas je inschrijving aan/uitschrijven    |    Bekijk online